Een flexvloer met clean desk mist de papieren, jassen en persoonlijke spullen die op een vaste werkplek een deel van het geluid opnemen. Streef ook hier naar 0,5 seconde en zorg voor genoeg belplekken voor het drukste uur. Plafondeilanden kosten vanaf € 239 per stuk, een belcel vanaf € 4.950 per stuk, geplaatst en excl. btw.
Flexplekken stellen andere eisen dan vaste werkplekken
Akoestiek op flexplekken lijkt op die van een gewoon open kantoor, met drie verschillen. De bezetting wisselt sterk per dag. Er staat bijna niets persoonlijks meer op de bureaus. En er wordt veel meer gebeld en gevideobeld vanaf de werkplek, omdat een deel van het team thuis zit. Elk van die drie verandert hoe de ruimte klinkt en welke maatregelen werken.
Vaak wordt een vloer omgebouwd naar flexwerken zonder dat er iets aan het plafond of de wanden verandert. De klachten komen dan pas na een paar maanden: het klinkt holler dan vroeger, de bellers zitten overal, en op drukke dagen is het nauwelijks uit te houden. Dat is te voorkomen door de akoestiek mee te nemen in het plan voor de nieuwe indeling, in plaats van achteraf.
Er speelt nog iets mee. Op een flexvloer heeft niemand een eigen plek om naartoe te vluchten als het druk is. Wie op een vaste afdeling in een rustige hoek zat, moet nu elke ochtend opnieuw een plek zoeken, en die is op drukke dagen niet altijd rustig. Een goede flexvloer geeft daarom bewust een deel van de plekken een stille functie.
Clean desk haalt absorptie weg
Op een vaste werkplek staan ordners, stapels papier, een jas over de stoel, een tas onder het bureau en soms een prikbord. Elk ding absorbeert een beetje. Samen maken ze het verschil tussen een kantoor dat net goed klinkt en een kantoor dat net te hol klinkt. Met een clean desk-beleid verdwijnt dat allemaal in een locker.
Wat overblijft zijn bureaubladen, beeldschermen, de vloer en het plafond. De streefwaarden voor nagalm gelden voor een ingerichte ruimte zonder personen. Een flexvloer krijgt dus geen korting omdat er op drukke dagen veel mensen zitten. Mensen absorberen wel: een staand persoon bij 1000 Hz ruwweg 0,4 tot 1,4 m² Sabine. Maar op een rustige dag zit er een kwart van de bezetting en klinkt dezelfde vloer duidelijk harder. Ontwerp daarom op de lege, ingerichte ruimte, en reken de mensen als bonus.
Bellen en videobellen aan het bureau
Op een flexvloer zit een groot deel van de dag iemand in een call. Wie een headset draagt, hoort de eigen stem minder en praat daardoor harder. Daar komt het Lombard-effect bij: hoe meer achtergrondgeluid, hoe harder mensen gaan praten. Twee bellers naast elkaar trekken elkaar zo omhoog, en de rest van de vloer gaat mee.
Een akoestisch plafond haalt de galm uit die gesprekken, maar maakt ze niet onverstaanbaar voor de buren. Daarvoor zijn afspraken en plekken nodig: een zone waar bellen aan het bureau mag, een stille zone waar het niet mag, en genoeg belplekken om de stille zone stil te houden. Meer over dit probleem leest u bij videobellen in het open kantoor.
Bezettingsgraad en zones
Een flexvloer is in termen van ISO 22955 bijna altijd een ruimte met meerdere activiteiten door elkaar: bellen, samenwerken en geconcentreerd werken. De norm vraagt bij zo'n indeling om zones per activiteit, met minstens 32 dB(A) spraakverzwakking tussen een sociale ruimte en een plek voor concentratiewerk. Hoe dat in een gewone kantoortuin uitpakt, staat bij akoestiek in het open kantoor.
Gebruik voor de zone-indeling de echte bezettingscijfers. Veel organisaties hebben die uit een reserveringssysteem of uit bureausensoren. Kijk naar het drukste moment van de week, niet naar het gemiddelde. Een vloer die gemiddeld voor 55 procent bezet is maar op dinsdag en donderdag vol zit, moet op dinsdag werken. Leg de stille zone het verst van de ingang en de pantry, en laat de looproutes langs de overlegzone lopen, niet erdoorheen.
Hoeveel belplekken een flexvloer nodig heeft
Een vaste norm voor het aantal belplekken per medewerker bestaat niet. Wel een werkwijze die klopt: tel op het drukste uur hoeveel mensen tegelijk in een gesprek zitten dat langer duurt dan een paar minuten, en trek af wat er in de belzone aan het bureau mag. Het verschil is wat er aan besloten belplekken nodig is. Een uitwerking met verschillende bezettingen staat bij hoeveel belcellen u nodig hebt.
Maak daarbij onderscheid tussen een korte call en een overleg van een uur met drie collega's online. Voor het eerste volstaat een belcel voor één persoon; voor het tweede is een vergadercabine voor twee tot vier personen beter, anders zit iemand een uur in een cel die voor tien minuten bedoeld is. Vraag bij elke cabine niet alleen naar de spraakniveaureductie volgens ISO 23351-1, maar ook naar de luchtverversing; zie ventilatie in een belcel.
Wat werkt, in volgorde
| Maatregel | Wat het doet op een flexvloer | Vanaf |
|---|---|---|
| Plafondeilanden of akoestisch plafond | Haalt galm weg en dempt spraak over de afstand, bij elke bezetting | € 239 per stuk of € 49 per m² |
| Wandpanelen | Haalt reflecties van lange wanden en glas weg | € 115 per m² |
| Vrijstaande scheidingswand | Scheidt zones en verhuist mee bij een nieuwe indeling | € 449 per element |
| Bureauschermen | Dempen het directe geluid van de overbuurman; horen bij het bureau, dus passen bij clean desk | € 219 per stuk |
| Belcel | Haalt lange gesprekken van de vloer | € 4.950 per stuk |
| Akoestisch meubilair | Kasten met absorberende fronten als grens tussen zones | € 1.195 per stuk |
De volgorde is niet willekeurig. Het plafond werkt bij een volle en bij een lege vloer. Schermen zonder absorberend plafond helpen weinig, omdat spraak via het plafond over het scherm heen gaat. En belcellen lossen het belprobleem op, niet de galm.
Lockers en kasten die meetellen
Bij clean desk komen er lockers bij, vaak een hele wand vol. Een stalen lockerwand is een harde reflector op hoofdhoogte. Kasten met absorberende fronten of een absorberende achterwand worden juist een deel van de oplossing en kunnen tegelijk de grens tussen twee zones vormen. Meer daarover bij akoestisch meubilair voor kantoor.
Hetzelfde geldt voor vrijstaande schermen. Op een flexvloer verandert de indeling vaker dan op een vaste afdeling. Losse akoestische scheidingswanden van 160 bij 160 cm verhuizen mee; vaste wanden niet. Houd bij het plaatsen de vluchtroutes vrij. Wij leveren wand- en plafondmateriaal standaard in brandklasse B-s1,d0 of beter.
Kosten en aanpak
Een flexvloer meten wij bij voorkeur als de ruimte ingericht is maar leeg, aan het eind van de dag of op een rustige dag. Dan meten wij de situatie waarop de streefwaarde slaat. De meting kost € 395 excl. btw en wordt verrekend als u binnen drie maanden opdracht geeft. In het plan nemen wij uw bezettingscijfers en het belgedrag mee, zodat het ook een aantal belplekken bevat.
Ter indicatie: een open vloer van 150 m² met twintig werkplekken kost in ons rekenvoorbeeld vanaf € 11.000 voor plafond en wanden. Belcellen komen daar per stuk bij. Wilt u een prijs voor uw eigen vloer, vraag dan een akoestische meting aan of doe direct een projectaanvraag.
Veelgestelde vragen
Waarom klinkt ons kantoor holler sinds we flexwerken?
Met clean desk verdwijnen papier, jassen, tassen en andere spullen die een deel van het geluid opnamen. Op rustige dagen zitten er ook minder mensen, en mensen absorberen zelf ook geluid. Het plafond en de wanden moeten dat verschil opvangen.
Hoeveel belcellen heeft een flexvloer nodig?
Daar is geen vaste norm voor. Tel op het drukste uur hoeveel mensen tegelijk in een langer gesprek zitten en trek af wat er in een belzone aan het bureau mag. Voor overleg met meerdere mensen is een vergadercabine beter dan een belcel.
Passen bureauschermen bij een clean desk-beleid?
Ja. Een bureauscherm hoort bij het bureau, niet bij de medewerker, en blijft dus staan. Het dempt het directe geluid van de overbuurman, maar werkt alleen goed onder een absorberend plafond.
Wanneer meten jullie een flexvloer?
Bij voorkeur als de ruimte ingericht is maar leeg, bijvoorbeeld aan het eind van de dag of op een rustige dag. De streefwaarden gaan uit van een ingerichte ruimte zonder personen.