ISO 23351-1: de meetnorm voor belcellen en cabines

Wat ISO 23351-1 meet

ISO 23351-1:2020 is een laboratoriummethode voor de spraakniveaureductie van meubelensembles: belcellen, werkcabines en vergadercabines. Volgens Keränen, Hakala en Hongisto (Forum Acusticum 2023) is de uitkomst één getal, DS,A in dB: hoeveel lager het A-gewogen geluidsvermogen van standaardspraak naar de omgeving is door de cel. Hoe hoger DS,A, hoe minder er van een gesprek naar buiten komt.

Gemeten wordt over de octaafbanden 125 tot en met 8000 Hz, in tertsbanden van 100 tot 10.000 Hz. Dat bereik is breder dan bij de meeste ruimteakoestische metingen. Zowel de lage klank van een stem als de scherpe medeklinkers tellen mee, en juist die medeklinkers maken een gesprek buiten de cel verstaanbaar.

In de markt ziet u nog steeds eigen testcijfers en andere maten naast elkaar. Een waarde volgens ISO 23351-1 is de enige die tussen merken vergelijkbaar is, op voorwaarde dat de leverancier hem ook echt volgens deze norm heeft laten bepalen. Hongisto en Keränen (2020) maten op deze manier elf commerciële belcellen; dat soort vergelijkend onderzoek was zonder gemeenschappelijke meetmethode niet mogelijk.

Een labmeting, geen meting in uw kantoor

DS,A wordt in een laboratorium bepaald, niet op de plek waar de cel komt te staan. Dat is een voordeel: elke cel wordt onder dezelfde omstandigheden getest. Het betekent ook dat de waarde iets zegt over de cel zelf en niet over de situatie bij u.

Hoeveel u buiten de cel nog hoort, hangt daarnaast af van drie dingen: het achtergrondgeluid op de vloer, de afstand tot de dichtstbijzijnde werkplek en de akoestiek van de ruimte eromheen. In een stille ruimte valt elk restje spraak eerder op dan op een drukke vloer. En een cel lost de galm op de rest van de vloer niet op: die vraagt absorptie aan plafond en wanden.

De klassen: A+ tot en met D

De norm levert een getal. In de markt wordt dat getal in klassen ingedeeld. De indeling hieronder komt van fabrikanten; de normtekst zelf hebben wij niet ingezien. Bij welke klasse een grenswaarde van precies 30 of 25 dB hoort, is in die opgaven niet eenduidig.

De rechterkolom is een opgave van de markt, geen eis uit de norm. Volgens fabrikantopgaven die wij in 2026 hebben bekeken, liggen eenpersoonscabines vaak rond 30 tot 31 dB, klasse A. Twee- en vierpersoonscabines liggen meestal tussen ongeveer 29 en 30 dB, soms klasse A en soms klasse B. Het verschil tussen een hoge B en een lage A is in die gevallen kleiner dan 1 dB.

Wat klasse A en B betekenen in een kantoor

Iemand die normaal praat, zit op 1 m afstand rond de 60 dB(A). Wat er buiten de cel van overblijft, bepaalt of een collega het gesprek kan volgen. De DGUV (Information 215-443) noemt een spraakverstaanbaarheid (STI) van 0,2 of lager als grens waaronder van akoestische privacy kan worden uitgegaan. Een cel met een hogere DS,A brengt die grens dichter bij de wand van de cel.

Voor gewone teamgesprekken en videobellen op een vloer met normaal achtergrondgeluid volstaat een cel in de hogere B-range meestal. Voor gesprekken die echt binnen moeten blijven, zoals HR, juridisch of medisch, is klasse A de logische keuze, liefst op een plek met wat achtergrondgeluid en niet naast een stille zone. Meer over die afweging leest u bij privacy van gesprekken op kantoor en videobellen in het open kantoor.

Rw is iets anders dan DS,A

Sommige aanbieders noemen bij een belcel een Rw-waarde, bijvoorbeeld 38 dB. Rw is een maat voor de geluidisolatie van een bouwdeel, zoals een wand of een glasplaat, gemeten in een laboratorium. Een belcel is meer dan zijn wanden: er zitten een deur, naden, ventilatieopeningen en vaak glas in. DS,A meet het geheel met standaardspraak als bron. Een Rw van 38 dB en een DS,A van 30 dB zijn dus niet met elkaar te vergelijken, en een hogere Rw betekent niet automatisch een betere cel.

Vraag daarom altijd om de DS,A volgens ISO 23351-1, met het testrapport. Staat er alleen een eigen testcijfer of een Rw, dan weet u niet hoe de cel zich verhoudt tot andere.

Belcel, werkcabine of vergadercabine

De norm meet alle drie op dezelfde manier. Het verschil zit in gebruik en prijs. Een eenpersoons belcel voor kantoor is bedoeld voor bellen en kort geconcentreerd werk; wij leveren en plaatsen die vanaf € 4.950 per stuk. Een vergadercabine voor twee tot vier personen vervangt een kleine vergaderkamer en kost vanaf € 8.990 per stuk. De levertijd is meestal 4 tot 8 weken.

Hoeveel cellen een organisatie nodig heeft, hangt af van hoeveel er gebeld en gevideobeld wordt en hoeveel andere stille plekken er zijn. Een rekenwijze staat op hoeveel belcellen nodig.

Waar u op let bij een offerte

• DS,A in dB volgens ISO 23351-1, met testrapport, en voor welke uitvoering die waarde geldt (met of zonder bureau, met welke deur).
• Ventilatie: hoeveel lucht de cel ververst en hoeveel geluid de ventilator binnen maakt. Zie ventilatie in een belcel.
• Brandklasse van de wand- en plafondmaterialen volgens NEN-EN 13501-1, op papier; zie brandklasse van akoestische panelen.
• Sprinklers: hangt er een sprinkler boven de plek, stem de plaatsing dan af met de sprinklerinstallateur.
• Stroom en verlichting: waar de aansluiting zit en of licht en ventilatie op aanwezigheid schakelen.
• Aanvoer: past de cel in delen door deur, lift en trappenhuis.

Een cel met een hoge DS,A en slechte ventilatie blijft leeg. Mensen gaan er niet in zitten als het na tien minuten benauwd wordt.

Hoe wij een belcel adviseren

Een cel is één onderdeel van een vloer. Bij onze akoestische meting van € 395 kijken wij naar de nagalmtijd en het achtergrondgeluid van de ruimte, en naar waar de cel het meeste oplevert. Vaak blijkt dat een paar cellen samen met plafondabsorptie meer doen dan veel cellen op een galmende vloer. Voor concentratiewerk zonder bellen kan een stilteruimte een betere oplossing zijn.

Na akkoord op het plan en de vaste prijs betaalt u het project vooraf; daarna volgen levering en montage, desgewenst buiten kantooruren. Wilt u direct een prijs voor een of meer cellen, doe dan een projectaanvraag.