Akoestiek in een kantoorgebouw of bedrijfsverzamelgebouw

In een kantoorgebouw met meerdere huurders zijn de gemeenschappelijke ruimtes de zaak van de eigenaar en de units meestal van de huurder. Een entreehal van 80 m² met steen en glas galmt in ons rekenvoorbeeld 4,5 seconde; met eilanden en wandpanelen gaat dat naar 0,8 seconde. Een meting kost € 395 en wordt verrekend bij opdracht.

Akoestiek in het kantoorgebouw is een verhuurvraag

Wie een kantoorgebouw verhuurt, verkoopt vierkante meters. De kandidaat-huurder die door een lege verdieping loopt, hoort ondertussen zijn eigen voetstappen naklinken. Een casco verdieping met een betonplafond, een gietvloer en een glazen gevel galmt al snel 2 seconden of langer. Na inrichting met tapijt en meubilair zakt dat, maar zelden tot de 0,5 tot 0,6 seconde die voor kantoorwerk gangbaar is.

Het Besluit bouwwerken leefomgeving stelt aan kantoren geen eis voor de nagalmtijd. Er is dus geen ondergrens die u als eigenaar moet halen. Dat maakt akoestiek in een kantoorgebouw een keuze die u maakt op verhuurbaarheid, op klachten van zittende huurders en op de ruimtes die u zelf beheert. Wat wel en niet in de regels staat, leest u op de pagina over akoestiek in het Bbl.

Wie betaalt wat in een gebouw met meerdere huurders

In een bedrijfsverzamelgebouw ligt de grens meestal bij de voordeur van de unit. De entreehal, liften, trappenhuizen, gangen en een gedeelde vergader- of lunchruimte vallen onder de eigenaar of de VvE, en worden vaak via de servicekosten doorbelast. Wat binnen de gehuurde ruimte gebeurt, is in de regel inrichting van de huurder. Panelen en eilanden die een huurder zelf laat ophangen, moet hij bij vertrek vaak weer verwijderen, tenzij u iets anders afspreekt.

Leg die afspraak vast vóór de montage. Panelen op de wand en eilanden in het betonplafond laten boorgaten achter. Op de pagina akoestiek in een huurpand staat hoe huurders dit aanpakken. De tabel geeft de gebruikelijke verdeling.

De entreehal bepaalt de eerste indruk

De hal is de ruimte die elke bezoeker van elke huurder ziet. Juist daar zitten de hardste materialen: natuursteen of gietvloer, glas, een hoog plafond. In een doorgerekend voorbeeld van een entreehal van 80 m² met een plafond op 4,5 meter komt de nagalmtijd uit op 4,5 seconde. De receptionist verstaat de bezoeker aan de balie dan nauwelijks, en elk gesprek in de wachthoek is door de hele hal te volgen.

Met 18 plafondeilanden en 32 m² wandpanelen zakt dat in de berekening naar 0,79 seconde. Dat zit op de richtwaarde van 0,8 seconde die wij voor een receptie met vaste werkplek aanhouden, afgeleid van de Duitse richtlijn DIN 18041. Hoe u een hal zo inricht dat de architectuur overeind blijft, staat op akoestiek receptie en entreehal. Bij een vide over meerdere verdiepingen is akoestiek in het atrium de betere startpagina.

Casco verhuren met akoestiek als optie

Een verdieping die casco of casco-plus wordt opgeleverd, heeft nog geen gebruiker. De internationale norm voor open kantoren, ISO 22955 uit 2021, noemt die situatie apart: een ruimte waarvan de activiteit nog niet bekend is. Toch kunt u als eigenaar al iets doen. Een akoestisch plafond in de kantoorzones of vooraf ingetekende ophangpunten voor eilanden maken de verdieping direct bruikbaar, en de huurder vult de rest in.

Let op het verschil tussen ingericht en niet ingericht. Het Handboek Bouwfysische Kwaliteit Gebouwen van de NVBV, opgesteld met een bijdrage van het Rijksvastgoedbedrijf, staat voor een niet ingerichte ruimte een nagalmtijd toe die 0,1 tot 0,2 seconde hoger ligt dan met meubilair. Kasten, stoelen en mensen nemen dus een deel voor hun rekening. Wie dat in een akoestisch programma van eisen vastlegt, voorkomt discussie bij de oplevering.

Rekenvoorbeeld: een verdieping van 500 m²

Hoe groot de opgave op een hele verdieping is, laat het voorbeeld hieronder zien: 500 m², 3 meter hoog, tapijt op de vloer, een onbehandeld betonplafond en een glazen gevel. Zonder maatregelen komt de berekening uit op 1,4 seconde, bijna drie keer wat in een open kantoor gangbaar is.

Het plan haalt 0,5 seconde met 105 plafondeilanden en 123 m² wandpanelen. Voor een huurder die de verdieping in één keer betrekt, is dat een overzichtelijke investering. Voor u als eigenaar is het een bedrag dat u kunt meenemen in de huurprijs, in een huurdersbijdrage of in een aanbod met inbouwpakket. Een plafondeiland kost vanaf € 239 per stuk; meer daarover op plafondeilanden voor kantoren.

Betonkernactivering, sprinklers en brandklasse

Nieuwere kantoorgebouwen koelen en verwarmen vaak via het beton van de vloeren. Elk eiland dat onder dat beton hangt, schermt een deel van die koeling af. In onderzoek van de Deense technische universiteit DTU (2017) kostten plafondeilanden bij 43, 60 en 80 procent bedekking 11, 23 en 36 procent koelvermogen; verticale baffles 8 tot 14 procent. Wij rekenen bedekking en ophanghoogte daarom vooraf door, zie akoestiek bij betonkernactivering.

Hangen er eilanden of baffles onder sprinklers, dan stemmen we het ontwerp af met de sprinklerinstallateur. In een extra beschermde vluchtroute vraagt het Bbl voor wanden en plafonds brandklasse B. Wij leveren wand- en plafondmateriaal standaard in Euroclass B-s1,d0 of beter volgens NEN-EN 13501-1, met de classificatie op papier voor uw gebouwdossier. Meer op brandklasse van akoestische panelen.

Klachten van zittende huurders

Een huurder die klaagt over geluid, bedoelt soms iets anders dan galm: hij hoort de buren door de wand. Dat is geluidsisolatie, een bouwkundige kwestie van wanden, deuren en plafondplenums die over de scheiding heen doorlopen. Panelen in de unit helpen daar weinig tegen. Absorptie haalt de nagalm uit de eigen ruimte, maar houdt geen geluid tegen dat door een lichte scheidingswand komt.

Daarom beginnen wij bij een klacht met een meting. Die laat per ruimte zien hoe lang het naklinkt en hoe hoog het achtergrondgeluid is, bijvoorbeeld van een luchtbehandelingskast op het dak. Zo weet u of het probleem bij de inrichting van de huurder ligt, bij het gebouw of bij de installatie. Het verschil tussen de twee staat op geluidsabsorptie of geluidsisolatie.

Zo pakt u een kantoorgebouw aan

Begin met de ruimtes die u zelf beheert: hal, trappenhuis, gedeelde vergaderzalen. Laat die meten met een akoestische meting op locatie. U krijgt binnen vijf werkdagen per ruimte de nagalmtijd, het achtergrondgeluid en een plan met maatregelen en een vaste prijs. De meting kost € 395 excl. btw en wordt verrekend als u binnen drie maanden opdracht geeft.

Na akkoord betaalt u het project vooraf. Panelen en eilanden zijn meestal binnen 3 tot 5 weken na betaling geleverd. De montage plannen we buiten kantooruren of in het weekend, zodat huurders er overdag niets van merken. Verhuurt u ook flexplekken, kijk dan bij akoestiek voor coworking. Weet u al wat u wilt, doe dan direct een projectaanvraag.